Borgbrieven

Terug naar overzicht

Een Acte van Indemniteit (ook akte van cautie, borgtocht, ontlastbrief of borgbrief genoemd) was een verklaring van de diaconie of het gerecht van de plaats van herkomst van nieuwe ingezetenen, dat deze de eventueel noodzakelijke bijdrage in de kosten van levensonderhoud voor hen zouden betalen. De gewenste geldigheidsduur van die garantieverklaring kon per plaats verschillen. Het was een vooral in de 18e eeuw in veel op het grondgebied van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden gelegen steden gebruikt ambtelijk middel om de toestroom van arme mensen naar een stad zoveel mogelijk in te dammen. Amsterdam is een van de weinige steden die nooit een acte van indemniteit heeft verlangd, omdat men juist om nieuwe instroom van werkkrachten verlegen was.

Als een arme burger zich in een andere stad wilde vestigen moest hij naar mate de 18e eeuw vorderde in zijn nieuwe woonplaats steeds vaker een acte van indemniteit van zijn plaats van herkomst overleggen.

Verhuisde iemand bijvoorbeeld van Leiden naar Rotterdam dan moest hij daar een getekende acte van indemniteit overleggen, waarin de Leidse diaconie of het Leidse armenbestuur zich voor een zekere periode (bijvoorbeeld 5 jaar) voor hem garant stelde, mocht de nieuwe inwoner van Rotterdam aldaar tot armoede vervallen. Zonder een acte van indemniteit was het voor een Leidse arme aan het einde van de 18e eeuw dus zinloos om te proberen naar Rotterdam te verhuizen.

Uit: Wikipedia

Onderstaande borgbrieven bevinden zich in het Kerkarchief van Loenhout.

Inkomende borgbrieven

  • 06.07.1657 - Herentals - mr. Jan Schotelmans, poorter van Herentals
  • 10.01.1665 - Kalmthout & Essen - Nicolaes Willemssen Versporten x Cathalijn Dielissen
  • 07.03.1665 - Beerse - Pauwelijntken Dielissen (x Nicolaes Willemssen Versporten)
  • 29.07.1665 - Baerle-Hertog - Cathalijn Adriaenssen (x Lauwereijs Janssen) - borgbrief gericht aan Hoogstraten
  • 11.09.1667 - Ekeren - Adriaen Claessen x Perijne de Windt
  • 17.08.1667 - Zundert - Adriaen Lodewijcx
  • 25.01.1672 - Zundert - Jenneken Adriaen Peeter Theuns, °Achtmaal
  • 25.01.1672 - Meer - Jan Willemssen de Visser
  • 16.03.1693 - Zundert - Gijsbregt Jan Matthijszoon x Dingna Adriaen Denis
  • 29.10.1740 - Hoogstraten - Adriaen van Tichelen, °Hoogstraten x Adriaentie Verboven
  • 15.12.1759 - Gemert - Jacobus Janse vanden Eijnden, °Gemert - wil huwen met N.N. ex Loenhout
  • 27.08.1764 - Oirle - Guilliam Bourlet, °Oirle - borgbrief gericht aan Meer
  • 12.12.1764 - Duffel - Catharina Lucia Thibaut (x Michiel Roovers)
  • 09.xx.1769 - Rijkevorsel - Cornelis Cromb‚ x Elisabeth Wijnen Jansdr
  • 02.05.1792 - Beerse - Marie Elisabeth Fleerackers, °Rijkevorsel

Uitgaande borgbrieven

  • Werkteksten, doorstreept:
    • 22.01.1681 - Stabroek - Maeijken Claes Janssen x Marten Marcelissen
    • 26.06.1682 - Westerlo - Barbel Cornelis de Crom x Servaes Verstap, °St. Niklaas

  • 30.10.1683 - Hoogstraten - Christine Cornelis Adriaenssen (x Laureijs Lanckaers)
  • 08.11.1695 - Hage, Breda - Peeter Jacobs de Cuijper (kladbriefje)
  • 25.09.1716 - Ekeren - Cornelis van Aerde (x Anna Paschiers)